Open Ambachten Route Nieuwkoop 17 oktober

Ontdek Nieuwkoops vakmanschap tijdens de Open Ambachtenroute

Hoe leefde een smid vroeger met zijn gezin? Waarom waren er ooit tientallen smederijen in Nieuwkoop? En wat hebben turfstekers, rietsnijders en timmermannen te maken met het landschap dat we nu zo goed kennen? Op zaterdag 17 oktober ontdek je het tijdens de Open Ambachtenroute. Nieuwkoop doet mee met twee bijzondere locaties: het Smederijmuseum en Museum Nieuwkoop.

Tijdens de Open Ambachtenroute openen vakmensen, musea en erfgoedlocaties in het Groene Hart hun deuren. Een mooie gelegenheid om ambachten niet alleen te bekijken, maar ook de verhalen achter het vakmanschap te ontdekken. En daarvoor ben je in Nieuwkoop op de goede plek. Want ambachten hebben een belangrijke rol gespeeld in de ontwikkeling van het dorp én het landschap eromheen.

Terug in de tijd in het Smederijmuseum

Aan het Zuideinde 33 vind je het Smederijmuseum. Alleen het pand is al bijzonder. Hier krijg je een beeld van het wonen en werken van een Nieuwkoopse smid en zijn gezin in de 19e eeuw. De smederij met woonhuis is tegenwoordig een gemeentelijk monument.

Smeden waren eeuwenlang belangrijk voor Nieuwkoop. De eerste smederijen dateren al uit de 14e eeuw. De smid maakte en repareerde gereedschappen en hulpmiddelen die nodig waren voor onder andere de landbouw, veenderij en bouw. In de 18e en 19e eeuw beleefde het ambacht zijn hoogtijdagen. Nieuwkoop telde op een gegeven moment maar liefst 90 huissmederijen, waar ruim 200 knechten aan het werk waren.

In het Smederijmuseum stap je letterlijk die geschiedenis binnen. Je ziet de smidse met de gereedschappen waarmee het zware werk werd gedaan en ontdekt hoe dicht wonen en werken vroeger bij elkaar lagen. Niet alleen het vak van de smid staat centraal; ook het dagelijks leven van het gezin eromheen wordt zichtbaar.

Van turf tot schaatsen in Museum Nieuwkoop

Ook bij Museum Nieuwkoop aan de Noordenseweg 23A valt veel te ontdekken. Hier draait het om het leven, werken en plezier maken in de polders van Nieuwkoop. Het museum vertelt hoe mensen het landschap door de eeuwen heen hebben gevormd. Want de plassen, polders, sloten en dijken die Nieuwkoop zo herkenbaar maken, zijn er niet zomaar gekomen.

Boeren, turfstekers, smeden, rietsnijders en vissers speelden allemaal een rol in die ontwikkeling. In het museum ontdek je hoe Nieuwkoop veranderde van een moerassig gebied in het landschap dat we nu kennen. Je komt meer te weten over de polder en het turfsteken, maar ook over de flora en fauna van het gebied en de Oude Hollandse Waterlinie.

En er is meer. Bekijk de timmerwerkplaats met historisch gereedschap, ontdek de collectie rond de Nieuwkoopse smederijen en bewonder de bijzondere verzameling schaatsen en mutsen. Het museum bezit daarnaast een collectie met meer dan honderd diersoorten en bijzondere stukken turf.

Zo ontdek je tijdens één bezoek hoeveel verschillende ambachten nodig waren om hier te kunnen wonen, werken en leven.

Twee musea, één verhaal

Het leuke aan een bezoek aan beide locaties is dat de verhalen in elkaar grijpen. In Museum Nieuwkoop krijg je het grotere verhaal van de streek te zien. Je ontdekt hoe het landschap ontstond en welke ambachten daarbij hoorden. In het Smederijmuseum zoom je vervolgens in op één ambacht dat voor Nieuwkoop eeuwenlang van grote betekenis is geweest.

Samen laten de musea zien dat het Nieuwkoop van nu niet losstaat van het vakmanschap van vroeger.

Zaterdag 17 oktober is dus een mooie dag om dat zelf te komen ontdekken. Bezoek één museum of maak er een kleine Nieuwkoopse ambachtenroute van en ga bij allebei langs.

Open Ambachtenroute

Datum: zaterdag 17 oktober 2026
Locaties in Nieuwkoop:
Museum Nieuwkoop – Noordenseweg 23A
Smederijmuseum – Zuideinde 33

De Open Ambachtenroute is onderdeel van Ambacht in het Groene Hart en laat bezoekers kennismaken met vakmanschap, ambachtslieden en erfgoedlocaties verspreid over het Groene Hart.